گليم بافی آذربایجان شرقی

  • گليم هاي آذربايجان شرقي، ذهني باف است و هرگز از نقشه براي بافت استفاده نمي شود لذا طرح و نقش حاصل ذوق و خلاقيت بافنده گليم است.

 

در استان آذربايجان شرقي، گليم بافي، بسيار رايج است و يکي از رشته هاي اصلي منطقه به حساب مي آيد. از مهمترين گليم هاي منطقه مي توان به بافت گليم، گليم هاي شاهسون اشاره کرد. شاهسونها يکي از مهمترين طوايف شمال غربي ايران هستند که اکثريت آنها ترک و اقليتي داراي اصليت کرد، تاجيک و گرجي هستند. شاهسون به معناي دوست دار و وفادار به شاه است که توسط شاه عباس براي مقابله با سپاه شيعه يعني قزل باشها به وجود آمد. گليم رايج ترين کف پوش شاهسونها است و به همين علت تعداد زيادي از آنها توسط اين طايفه بافته شده است. شاهسونها مردمي بسيار سنتي هستند و در طرح و بافت گليم هاي آنان نوعي محدوديت به چشم مي خورد. در تمام گليم هاي شاهسونها از نگاره هاي بزرگ و برجسته استفاده شده است. اين نگاره ها بصورت رديفي در گليم ها بافته شده و توسط نوارهايي باريک با طرحهاي ظريف تر و پيچيده تر از يکديگر جدا شده اند. شاهسونهاي منطقه هشترود که زمستان را داخل و يا اطراف هشترود سپري مي کنند و تابستان به دامنه هاي کوه سهند کوچ مي کنند، از رنگهاي ملايم به خصوص سبز و صورتي و کمي آبي تيره و قهوه اي در بافت گليم هايشان استفاده مي کنند. حاشيه ها معمولاً ساده و تحت تأثير همسايگان کرد بر شيوه بافت آنها بيش از ديگر قبايل بوده است.

باوجود اينکه شاهسونهاي ميانه و هشترود از لحاظ فرهنگي اختلاف ندارند ولي در بافت گليم تفاوتهايي ديده مي شود. گليم هاي شاهسون ميانه بزرگتر از گليم هاي شاهسونهاي هشترود است و طرحهاي نواري سنتي و ترنج هاي بزرگ کنگره دار از جمله نگاره هاي آنها است. تارها معمولاً پشمين يا نخي بوده و ريسمان هاي خود رنگ در متن گليم به چشم مي خورد. بافت چاک دار و خطوط حاشيه اي پيچ باف به وسيله رنگهاي متضاد از ديگر قسمتهاي آن متمايز مي شود. زرد پرتقالي، قرمز گيلاسي، آبي روشن و قهوه اي ملايم از جمله رنگهاي اين منطقه است.

در استان آذربايجان شرقي هم گليم هاي ساده(دورو) و هم گليم هاي سوماک که به ورني معروف است، بافته مي شود. گليم هاي ساده يا دورو داراي تار از نوع پنبه اي و پود پشمي بوده و ورني داراي تارو پود نازک از نخ پنبه اي و نيز پود پشمي است. بافت ورني به شيوه پود پيچي است و بر روي اين نوع گليم، طرحها و نقوش حيوانات اهلي و وحشي مشاهده مي شود.

گليم هاي آذربايجان شرقي، ذهني باف است و هرگز از نقشه براي بافت استفاده نمي شود لذا طرح و نقش حاصل ذوق و خلاقيت بافنده گليم است.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *